Tags

,

Thị trường tháng 10 khép lại vô cùng ảm đạm. So với tháng 9, VNindex giảm 0,42%,  khối lượng giao dịch duy trì ở mức yếu, khoảng dưới 800 tỷ đồng/phiên! HNXindex càng không sang sủa hơn, khối lượng bình quân khoảng 550 tỷ/phiên. Độ sâu thị trường chỉ vào khoảng 4% (tức nhỏ hơn một phiên biến động! Có thể nó là đóng băng!

Dòng tiền thực?

Khối lượng giao dịch trong tháng 10 phần nào phản ánh dòng tiền thực trên thị trường, một khi đã loại bỏ yếu tố đòn bẩy.

Yếu tố đòn bẩy sẽ không còn hiện diễn trước những động thái siết chặt của chính sách tiền tệ, đồng thời, điều kiện thị trường đã không cho phép. Trong một thời gian dài, thị trường không có những biến đồng mạnh mà chỉ đi sideway trong một vùng xung quan 450 điểm, chính điều này, những ai sử dụng đòn bẩy luôn nằm trong khu vực rủi ro cao.

Khủng hoảng niềm tin

Thị trường ảm đạm còn do niềm tin của nhà đầu tư, đôi lúc có khởi sắc lên do đang xác định được mức đáy! Nhưng nhìn chung, niềm tin còn chưa lớn hay có thể đang lo âu và chán nản trước những lực cản của yếu tố vĩ mô. Có thể chưa định lượng được tác động của từng yếu tố vĩ mô, nhưng có thể nhận thấy, yếu tố vĩ mô chứa đựng nhiều bất ổn, nhiều thách thức và yếu thì thị trường chứng khoán không đủ niềm tin và đủ lực để có thể bứt phá.

Niềm tin khủng hoảng còn xuất hiện ở chính khả năng quản lý, giám sát và điều hành thị trường của cơ quan chức năng. Trong môi trường ảm đạm, nếu có niềm tin, thị trường sẽ bớt ảm đạm hơn và đi lên. Tuy nhiên, ở VN, trong giai đoạn này (khi KLGD kém), xuất hiện càng nhiều các đội lái, các phi vụ làm giá, thao túng một số cổ phiếu. Chính điều này đã gây nên sự mất niềm tin.

Khả năng ứng biến và phát triển sản phẩm còn kém, nếu có thể, có thể trong giai đoạn này, thị trường VN phải xuất hiện chính thức thêm nhiều sản phẩm khác cao cấp hơn nữa. Thế nhưng, vẫn chưa thể và vẫn sơ khai như…thuở ban đầu dù cũng đã được 10 năm.

Khủng hoảng mục tiêu

Câu hỏi đặt ra có phải hiện tại là giá trị thực của thị trường Việt Nam? Có lẽ là có khả năng. So với một số thị trường trong khu vực, có thể hiện tại, Việt nam đang rất cạnh tranh, tuy nhiên, trong vòng một năm trở lại đây, các thị trường khác có sự gia tăng tốt của TTCK thì thị trường Việt Nam lại đi ngược lại, giảm khoảng 30%! Vấn đề ở chỗ, chúng ta đặt ra quá nhiều mục tiêu, tất nhiên, thị trường đã phản ánh kỳ vọng vào đó, đến khi không thực hiện được, thì giảm điểm là chuyện tất nhiên.

Cụ thể vấn đề lãi suất và tỷ giá

Trong nhiều yếu tố khởi tạo dòng tiền, tiềm lực nội tại, chính sách vĩ mô tạo nền tảng vững chắc hiện tại có thể đang trong chờ vào điểm tựa đó là lãi suất và tỷ giá (lãi suất giảm tạo thêm dòng tiền vào TTCK và cũng đồng thời tăng đòn bẩy, tạo thêm thuận lợi cho hoạt động sản xuất của chính doanh nghiệp – nội tại, tạo niềm tin vĩ mô có khả năng ổn định và đạt mục tiêu,… Trong khi tỷ giá sẽ tác động trực tiếp đến dòng tiền tài chính của doanh nghiệp, rủi ro tỷ giá, hoạt động xuất khẩu, và đặc biệt là hoạt động nhập khẩu, từ đó hình thành vào giá thành và sản lượng sản phẩm, tỷ giá cũng tác động tương tác với lãi suất gây nên những vấn đề nan giải cho chính sách tiền tệ. Tỷ giá còn là mấu chốt trong dòng tiền ngoại có thể vào VN hay chảy vào các thị trường khác!). Hai mấu chốt mà thị trường trong đợi cho đến nay vẫn chưa giải quyết được như mục tiêu và giải quyết một cách có lợi nhất. Nếu giải quyết vấn đề tỷ giá luốn gây nên sự bị động cho các chủ thể tham gia thị trường thì vấn đề lãi suất xem ra quá khó khăn để đạt mục tiêu.

…. Và từ lực dẫn dắt thị trường

Sụt giảm do yếu tố kép. Đó là từ sự sụt giảm, có thể thấy, thị trường VN được dẫn dắt bởi các lực lượng cổ phiếu các ngành như Tài chính, BĐS và Ngân hàng. Cả 3 hướng dòng tiền này hiện nay không thuận lợi, hay nói đúng hơn, là lực cản cho thị trường thì thật khó để có thể bứt phá. Những khó khăn này, chúng ta có thể dễ dàng nhìn thấy.

Dòng tiền ngoại…. có nhưng để đúng kế hoạch.

Dòng tiền ngoại xuất hiện trạng thái mua ròng lớn trong hai tháng nay, trong điều kiện giao dịch với khối lượng kém, thì có thể nói, nhà đầu tư ngoại đang là lực đở thị trường. Thế nhưng, họ làm được, nhà đầu tư trong nước sẽ không làm được và thị trường vẫn tiếp tục ảm đạm. Giải thích cho điều này, tôi thấy như sau:

Thứ nhất, NĐTNN có dòng tiền trường, mạnh và đúng mục tiêu, kỹ luật, họ giải ngân theo kế hoạch và tầm nhìn dài hạn. Thế nên, một số CP trong giai đoạn này đã vào vùng an toàn (safety margin) đảm bảo có khả năng sinh lợi, họ sẽ mua. Nhưng sẽ mua trong một thời gian dài vì họ đã hiểu được rằng, thị trường sẽ ảm đạm trong một thời gian dài (nói dễ hiểu là họ không lo ngại rủi ro…chết vốn). Đi song song đó là hoạt động đảo hoặc cơ cấu lại danh mục, loại dần một số cổ phiếu không có performe tốt và thay vào đó những cổ phiếu tốt hơn, đồng thời, mua vào một số mã làm giảm giá vốn bình quân được tính.

Thứ hai, đó là giải ngân cho đảm bảo tỷ lệ, có thời gian, họ duy trì trạng thái cash chiếm một tỷ trọng lớn, đó không phải là vấn đề lo lắng, mà là rất khôn ngoan. Giờ họ giải ngân từ từ và vẫn đảm bảo được giá vốn bình quân đang ở mức thấp nhất có thể.

Dòng tiền hướng vào đâu?

Chỉ 3 hướng: một là, các công ty được gọi là Bluechips, những cổ phiếu có khả năng sinh lợi cao, vị thế lớn trên thị trường, có quy mô lớn, thanh khoản  cao, có hoạt động bám sát hoạt động lõi (core business) hoặc hoạt động đa ngành nhưng đảm bảo được vị thế trong từng ngành. Hai là, những công ty nhỏ hơn, nhưng chỉ bám sát vào hoạt động trong một lĩnh vực core business, và đang có tiềm năng tăng trưởng tốt từ sự phát triển nhanh doanh thu và thị phần. Thứ 3, đó là, một số doanh nghiệp bất động sản có quy mô, có khả năng gây đột biến về lợi nhuận (sẽ có lợi nhuận cao hơn thị trường khi thị trường đi lên) và có nguồn tài sản (đất đai, nhà cửa) “dự trữ” với giá thấp (từ trước), nên dễ thấy, họ luôn đạt mục tiêu lợi nhuận trong năm.

Những công ty còn lại, một điểm dễ thấy ở Việt Nam đó là hoạt động đa ngành một cách không kiểm soát (multiple business), đặc biệt là tham gia vào BĐS và Tài chính. Trong năm 2009 và quý III năm nay đã xuất hiện một số khó khăn rõ rang nhất đối với những doanh nghiệp này.

Điều này cũng phù hợp với xu hướng hiện tại của thị trường. Chỉ xuất hiện 2 dòng cổ phiếu được giao dịch, năm giử hoặc lướt sóng. Phần còn lại, thanh khoản kém vô cùng.

Loại thứ nhất đó là cổ phiếu Bluechips, loại này có khả năng tạo sự an toàn lớn trong đầu tư cả ngắn hạn lẫn dài hạn, trong môi trường không tốt (như thị trường sideway) loại này có khả năng tạo cổ tức cao (dividend gain), tức có cơ bản rất tốt, nhưng đồng thời cũng có nhiều cơ hội tạo thêm capital gain một cách tốt nhất (khi “chạy” nhanh hơn thị trường khi thị trường hồi phục). “Nó” phục vụ đa mục tiêu.

Loại thứ hai, đó là loại cổ phiếu thị trường, tức, chỉ có khả năng biến động tăng hoặc giảm theo sát VNindex hoặc HNXindex. Loại này kém lợi thế đó là không có cổ tức tốt, trong khi chỉ thể hiện theo xu hướng thị trường chứ không tốt hơn. Loại này đang xuống quá thấp trong thời gian nay do chứa đựng nhiều rủi ro và thanh khoản không tốt. Tất nhiên, trong môi trường này, không phải là khôn ngoan nếu chọn loại này.

Đây chỉ là một số nhận định rút ra từ sự quan sát. Về triển vọng sắp tới, tôi vẫn duy trì quan điểm như hai nhận định trong tháng 10: Lực cản vĩ mô, nội tại không vững chắc, thị trường tiếp tục ảm đạm cho đến Quý I/2011 (xem entries trước)

Advertisements